Paleolit po epokę brązu: genetyczne związki mieszkańców okolic Bajkału z pierwszymi Amerykanami

22 maja 2020, 10:25

Dzięki badaniom genetycznym, analizie genomu patogenów oraz analizie izotopów udało się wykazać związek pomiędzy paleolitycznymi mieszkańcami okolic jeziora Bajkał a ludźmi, którzy zasiedlili obie Ameryki.



Doktorant NCBJ pomógł zaobserwować najszybszy rozpad alfa

28 maja 2026, 14:32

Międzynarodowy zespół po raz pierwszy bezpośrednio zaobserwował wyjątkowo szybką przemianę alfa telluru-104 (104Te). Wśród autorów odkrycia są Ian Cox i Robert Grzywacz z Uniwersytetu Tennessee, Krzysztof Rykaczewski z Oak Ridge National Laboratory oraz Aleksander Augustyn – doktorant IV roku Szkoły Doktorskiej Narodowego Centrum Badań Jądrowych (NCBJ). Ich wspólna praca doprowadziła do bezpośredniego zaobserwowania superdozwolonego charakteru przemiany alfa telluru-104, czyli wyjątkowo dużego prawdopodobieństwa emisji cząstki alfa. Fizycy przewidywali to zjawisko od kilkudziesięciu lat, lecz nigdy wcześniej nie zdołali go zmierzyć. Według autorów jest to najbardziej skrajny znany przypadek wcześniejszego uformowania cząstki alfa w jądrze atomowym.


Anatomia mózgu

Alergie chronią przed nowotworem mózgu

8 sierpnia 2012, 10:54

Kolejne badania potwierdzają istnienie związku pomiędzy alergiami a zmniejszonym ryzykiem zachorowania na nowotwór mózgu. Związek ten wydaje się silniejszy u kobiet niż u mężczyzn.


Echolokacji może nauczyć się każdy, nie tylko niewidomi

7 czerwca 2021, 18:30

Od lat dowiadujemy się, że niektórzy niewidomi wykorzystują echolokację. Wydają klikające dźwięki, dzięki którym orientują się w otoczeniu. Okazuje się, że takie możliwości nie ograniczają się do niepełnosprawnych. Naukowcy pracujący pod kierunkiem psycholog Lore Thaler z Durham University przeprowadzili eksperyment, w ramach którego nauczyli echolokacji grupę osób niewidomych oraz widzących.


Królowa Elisenda, klasztor w Barcelonie i zaskakujące wyniki badań pochówków

1 czerwca 2026, 12:43

Barceloński klasztor Santa Maria de Pedralbes świętuje w tym roku siedemsetlecie istnienia. Z tej okazji naukowcy postanowili zajrzeć do wnętrza ośmiu XIV-wiecznych grobowców. To, co tam odkryli wywróciło do góry nogami wiele z tego, co historycy sądzili, że wiedzą o tym miejscu.


Śpiewająca małpa

30 grudnia 2013, 11:15

Karol Darwin w dziele "O pochodzeniu człowieka" pisał, że śpiew ptaków jest najbliższą analogią ludzkiej mowy. Teraz naukowcy z MIT-u i ich kolega z Uniwersytetu Tokijskiego twierdzą, że Darwin był na dobrej drodze do odkrycia natury języka. Ich zdaniem zdobyte dotychczas dowody sugerują, że język człowieka wziął się z połączenia śpiewu ptaków i dźwięków wydawanych przez inne zwierząta


Pierwsze obserwacje „mieszanych” par złożonych z czarnej dziury i gwiazdy neutronowej

30 czerwca 2021, 11:00

Konsorcja naukowe Virgo, LIGO i KAGRA ogłosiły pierwsze w historii odkrycie układów podwójnych składających się z czarnej dziury i gwiazdy neutronowej. Było to możliwe dzięki wykryciu w styczniu 2020 r. sygnałów fal grawitacyjnych wyemitowanych przez dwa układy (nazwane od daty ich rejestracji GW200105 i GW200115) w których wirujące wokół siebie czarna dziura i gwiazda neutronowa połączyły się w jeden zwarty obiekt


Bezrobocie zmienia osobowość

10 marca 2015, 16:22

Bezrobocie zmienia osobowość, sprawiając, że niektórzy stają się mniej sumienni, ugodowi i otwarci na doświadczenie. Jak można się domyślić, utrudnia to znalezienie pracy...


NASA przedłuża 8 misji kosmicznych

19 maja 2022, 12:51

NASA zdecydowała o wydłużeniu 8 misji kosmicznych prowadzonych przez Planetary Science Division. Wydłużone zostaną misje Mars Odyssey, Mars Reconnaissance Orbiter, MAVEN, Mars Science Laboratory (łazik Curiosity), InSight, Lunar Reconnaissance Orbiter, OSIRIS-REx i New Horizons. Jeśli wykonujące je pojazdy będą równie sprawne jak dotychczas, to popracują jeszcze przez kolejne trzy lata. Wyjątkiem są OSIRIS-REx oraz InSight.


MOZART do obrazowania

21 marca 2016, 12:17

Zespół z Uniwersytetu Stanforda opracował nową technikę obrazowania w 3D żywych, a nie zakonserwowanych komórek i tkanek podskórnych. Amerykanie mają nadzieję, że uda się ją wykorzystać np. do monitorowania wyników leczenia nowotworów, czy zrozumienia, jak pojedyncze komórki odłączają się od guzów i przemieszczają do nowych lokalizacji.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk